Pod osłoną gór Dzieje Rusi Karpackiej i Karpatorusinów, Paul Robert Magocsi
PRZY ZAMÓWIENIU POWYŻEJ 200 ZŁ BEZPŁATNA WYSYŁKA POBRANIOWA ZA POŚREDNICTWEM KURIERA POCZTEX. SZCZEGÓŁY TEL. 697 346 771.
Polecamy książki Wydawnictwa KRZYSZTOF BIELECKI (TRIO Z ROZTOCZA) ZAMOŚĆ
Libra 2022 / oprawa twarda / stron 588 / EAN 9788366699335
To pierwsza monografia naukowa dotycząca historii Rusi Karpackiej i Karpatorusinów,w której profesor Paul Robert Magocsi, autor o olbrzymim dorobku naukowym, stawia śmiałą tezę o istnieniu czwartej narodowości wschodniosłowiańskiej. Karpatorusini nigdy nie mieli własnego państwa, lecz od wieków zamieszkiwali ziemie zwane Rusią Karpacką, które dziś leżą w granicach Polski, Słowacji, Ukrainy i Rumunii. Rozsiana po całym świecie diaspora karpatorusińska obecna jest głównie na Węgrzech, w Serbii, Czechach, Chorwacji, Stanach Zjednoczonych i Kanadzie.
Paul Robert Magocsi – uznany uczony w dziedzinie historii, kartografii, socjolingwistyki, bibliografii oraz badań nad migracjami. Kieruje Katedrą Ukrainistyki im. Johna Yaremki na Uniwersytecie w Toronto, a od 1996 r. jest członkiem rzeczywistym Kanadyjskich Akademii Sztuk, Nauk Humanistycznych i Ścisłych – Kanadyjskiego Towarzystwa Królewskiego. Wśród niemal 900 publikacji jego autorstwa jest 41 książek, w tym Historical Atlas of Central Europe (1993/2002), A History of Ukraine: The Land and Its Peoples (1996/2011) [wyd. pol. Historia Ukrainy, Ziemia i ludzie (2017)]; jest także naczelnym redaktorem Encyclopedia of Canada’s Peoples (1999) oraz Encyclopedia of Rusyn History and Culture (2002, 2005).
Pod osłoną gór. Dzieje Rusi Karpackiej i Karpatorusinów
,,Jakie sensy kryją się w tym tytule? Lepsze byłoby może sformułowanie: „żadnych przyjaciół prócz gór”, jednak zostało ono już wykorzystane w książce o Kurdach – innym górskim narodzie, który w ostatnich dziesięcioleciach porównywano do Karpatorusinów. Te górskie narody łączy to, że nigdy nie miały własnego państwa, zaś te państwa, w których przyszło im żyć, wywierały zwykle negatywny wpływ na karpatorusińską czy kurdyjską społeczność i kulturę. W przypadku Karpatorusinów presja asymilacyjna trwająca od XIX w. stopniowo wypychała ich z nizin i pogórza z powrotem w stronę gór, a z terenów leżących po ich północnej stronie zostali w XX w. usunięci siłą. Zatem w najlepszym razie wyłącznie góry były dla nich osłoną i schronieniem. Podtytuł wskazuje na dwa istotne elementy: kraj i naród. W kolejnych rozdziałach wykażemy, że w Europie istnieje historyczne terytorium zwane Rusią Karpacką. Nazwa i wiążące się z nią pojęcie są znane niektórym mieszkańcom tej krainy, choć nie znajdziemy jej ani na dawnych, ani na współczesnych mapach. Ziemię tę zamieszkiwali głównie – choć nie wyłącznie – Karpatorusini. Z drugiej strony, byli i są Karpatorusini żyjący – dawniej i dziś – poza terytorium Rusi Karpackiej. Mieszkają w sąsiadujących z nią krajach, na przykład w Serbii, czy też w bardzo odległych, takich jak Stany Zjednoczone i Kanada. Tematem tej książki jest zatem Ruś Karpacka (ziemia), a także Karpatorusini (naród) rozproszeni w różnych zakątkach świata. […] Pod osłoną gór przypomina nieco podręcznik akademicki. Trzydzieści rozdziałów układa się w zasadzie w porządek chronologiczny, śledząc wydarzenia i procesy historyczne od czasów prehistorycznych do współczesności. Starałem się zachować równowagę między problematyką polityczną, społeczno-gospodarczą i kulturalną (zwłaszcza religijną). […] Wiele rozdziałów rozpoczyna się od umieszczenia Rusi Karpackiej w szerszym kontekście krajów sprawujących rządy na jej terytorium oraz Europy jako całości. Dlatego Czytelnik będzie mógł się zapoznać z niektórymi aspektami historii Węgier, Polski, Monarchii Habsburgów, Czechosłowacji i Związku Sowieckiego. [fragment Przedmowy]
SPIS TREŚCI Przedmowa do wydania polskiego / Rozdział 1. Karpatorusini i Ruś Karpacka /Geografia społeczno-gospodarcza / Geografia fizyczna / Życie codzienne Karpatorusinów /Rozdział 2. Ruś Karpacka w czasach prehistorycznych / Najwcześniejsze siedliska ludzkie /Epoka żelaza i Celtowie / Cesarstwo Rzymskie i Dakowie / Rozdział 3. Słowianie oraz ich przybycie w Karpaty / Hunowie i wędrówka ludów / Fetysz pochodzenia ludów / Słowianie a Ruś Karpacka / Biali Chorwaci i Awarowie / Rozdział 4. Kształtowanie się państwowości w Europie Środkowej / Pax romana a Cesarstwo Bizantyjskie / Państwo Wielkomorawskie / Święci Cyryl/Konstanty i Metody/Michał / Madziarzy i Węgry / Powstanie Polski / Ruś Kijowska / Rozdział 5. Ruś Karpacka do początku XVI stulecia / Kształtowanie się Królestwa Węgierskiego / Najazd mongolski i restrukturyzacja Węgier / Kolonizacja wołoska / Królowie, szlachta i wprowadzenie poddaństwa / Polska: struktura administracyjna i społeczno-gospodarcza / Upadek Konstantynopola i pogorszenie się sytuacji prawosławia / Rozdział 6. Reformacja, kontrreformacja i Ruś Karpacka / Imperium Osmańskie w Europie Środkowe /Protestancka reformacja / Katolicka kontrreformacja / Polska i unia kościelna / Siedmiogród i unia kościelna na Węgrzech / Rozdział 7. Odrodzenie Monarchii Habsburgów na Rusi Karpackiej / Powstanie Rakoczego / Przeobrażenia na Rusi Karpackiej pod wpływem Austrii Habsburgów / Rusini Wojwodińscy z Baczki i Sremu / Polska i Łemkowszczyzna / Rozdział 8. Reformy Habsburgów oraz ich wpływ na Karpatorusinów / Reformy Marii Teresy i Józefa II /Unici / grekokatolicy a oświecenie na Rusi Karpackiej / Karpatorusini stają się ludem historcznym / Rozdział 9. Rewolucja 1848 roku i przebudzenie narodowe Karpatorusinów /Wielokulturowe Cesarstwo Austrii / Nacjonalizm na Węgrzech / Rewolucja na ziemiach austriackich i na Węgrzech / Karpatorusińskie przebudzenie narodowe: polityka / Karpatorusińskie przebudzenie narodowe: kultura / Rozdział 10. Ruś Karpacka w Austro-Węgrzech (1868-1914) / Dualistyczna monarchia i parlamentaryzm austriacki /W poszukiwaniu ruskiej tożsamości narodowej / Przebudzenie narodowe na Łamkowszczyźnie / Węgry i polityka madziaryzacji / Karpatorusini i kwestia narodowego przetrwania / Procesy społeczno-gospodarcze / Rozdział 11. Diaspory karpatorusińskie przed I wojną światową / Migracja do Sremu, Banatu i Baczki / Emigracja do Stanów Zjednoczonych / Religijne i świeckie organizacje rusińskie w Ameryce / Odrzuceni grekokatolicy i “powrót” do prawosławia / Rusini stają się Ugrorusinami, Rosjanami lub Ukraińcami / Amerykanie pochodzenia rusińskiego a polityka międzynarodowa / Rozdział 12. Ruś Karpacka podczas I wojny światowej (1914-1918) / Koniec cywilizowanej Europy / I wojna światowa na Rusi Karpackiej / Wojna z karpatorusińską ludnością cywilną / Apogeum madziaryzacji / Rozdział 13. Kres dawnego i narodziny nowego ładu (1918-1919) / Samostanowienie narodowe a rewolucja socjalistyczna / Mobilizacja polityczna Amerykanów pochodzenia rusińskiego / Mobilizacja polityczna w karpatorusińskiej ojczyźnie / Węgierska autonomiczna Ruska Kraina / Opcja ukraińska / Karpatorusini na arenie międzynarodowej / Rozdział 14. Ruś Podkarpacka w Czechosłowacji międzywojennej (1919-1938) / Czechosłowacja a “Rusini na południe od Karpat” / Kwestia granic i autonomii /Irredenta węgierska / Życie polityczne / Procesy społeczno-gospodarcze / Szkolnictwo i kultura / Kościoły i kwestie religijne / Kwestie narodowościowe i językowe / Rozdział 15. Preszowszczyzna w Słowacji międzywojennej (1919-1938) / Granice, szkoły i spisy ludności /Karpatorusini a Słowacy / Procesy społeczno-gospodarcze / Szkolnictwo / Kwestia religijna /Kwestia narodowościowa a procesy kulturowe / Rozdział 16. Łemkowszczyzna w dwudziestoleciu międzywojennym w Polsce (1918-1939) / Polska i problem ukraiński, a Łemkowszczyzna / Sytuacja społeczno-gospodarcza Rusinów z Łemkowszczyzny / Działalność religijna i społeczna / Przebudzenie narodowe Rusinów z Łemkowszczyzny / Rozdział 17. Diaspory karpatorusińskie w okresie międzywojennym (1918-1939) / Rumunia i Węgry /Jugosławia – Wojwodina / Stany Zjednoczone / Rozdział 18. Inne narody na Rusi Podkarpackiej w dwudziestoleciu międzywojennym / Madziarzy / Żydzi / Niemcy / Rumuni, Słowacy i Romowie / Rosjanie, Ukraińcy i Czesi / Rozdział 19. Autonomiczna Ruś Podkarpacka i Karpato-Ukraina (1938-1939) / Walka o autonomię w okresie międzywojennym / Nazistowskie Niemcy i układ monachijski / Autonomiczna Ruś Podkarpacka / Od Rusi Podkarpackiej do Karpato-Ukrainy / Alternatywy dla ukraińskiej orientacji narodowej / Droga Karpato-Ukrainy do “niepodległości” / Rozdział 20. Ruś Karpacka podczas II wojny światowej (1939-1944) / Nazistowskie Niemcy i nowy ład europejski / Łemkowszczyzna w granicach nazistowskich Niemiec / Karpatorusini w państwie słowackim / Ruś Podkarpacka pod rządami węgierskimi / Apogeum rozwoju rusińskiej orientacji narodowej / Opozycja wobec węgierskich rządów / Rozdział 21. Ruś Karpacka w okresie przejściowym (1944-1945) / Armia Czerwona i ukraińska partyzantka nacjonalistyczna / Amerykanie pochodzenia rusińskiego i łemkowskiego wobec wojny w Europie / “Wyzwolenie” Rusi Podkarpackiej przez Sowietów / Ukraina Zakarpacka i “ponowne zjednoczenie” / Czechosłowacja ulega sowieckiej hegemonii / Nowa Polska i pierwsza faza deportacji Łemków / Rozdział 22. Ruś Podkarpacka / Zakarpacie w Związku Sowieckim (1945-1991) / Ruś Podkarpacka staje się sowieckim Zakarpaciem / Sowiecki model społeczno-polityczny / Przymusowa kolektywizacja oraz industrializacja / Nowe narody Zakarpacia / Rewizja przeszłości i rozliczenia z “wrogami ludu” / Zniszczenie Kościoła grekokatolickiego / Nowe sowieckie społeczeństwo Zakarpacia / Rozdział 23. Preszowszczyzna w powojennej, komunistycznej Czechosłowacji (1945-1989) / Powojenna polityka: Ukraińska Rada Narodowa / Wymiany ludności z UPA / Komunistyczna Czechosłowacja według sowieckiego wzorca / Ukrainizacja Karpatorusinów / Praska Wiosna i przebudzenie Karpatorusinów / Konsolidacja polityczna w stylu sowieckim i reukrainizacja / Osiągnięcia społeczno-gospodarcze i asymilacja narodowa / Rozdział 24. Łamkowszczyzna i Łemkowie w PRL (1945-1989) / Polska odbudowana i przebudowana / Deportacja Łemków: faza druga /Łemkowie: grekokatolicy a prawosławni / Łemkowie jako Ukraińcy / Rozdział 25. Dawne i nowe diaspory karpatorusińskie (1945-1989) /Sowiecka Ukraina (Galicja Wschodnia i Wołyń) /Czechosłowacja (Czechy i Morawy) / Rumunia (regiony Banat i Marmarosz) / Jugosławia (Wojwodina i Srem) / Stany Zjednoczone / Rozdział 26. Rewolucje 1989 roku / Transformacja i upadek Związku Sowieckiego / Koniec rządów komunistycznych w Europie Środkowej /Karpatorusini ponownie potwierdzają swoje istnienie / Jeden naród ponad granicami / Powrót kwestii autonomii / Rozdział 27. Postkomunistyczne Zakarpacie – Ukraina / Niespełnione oczekiwania polityczne / “Kwestia rusińska” na Ukrainie / Karpatorusini w kontekście międzynarodowym / Realia społeczno-gospodarcze / Ruch narodowy – przegrany czy niedokończony? / Tradycyjne religie a kultura świecka / Rozdział 28. Postkomunistyczna Preszowszczyzna i Łemkowszczyzna – Słowacja i Polska / Czechosłowacka “aksamitna rewolucja”/ Spis powszechne potwierdzają istnienie narodowości / Niepodległa Słowacja a Unia Europejska / Karpatorusini z Preszowszczyzny potwierdzają swoje istnienie / Kościół grekokatolicki: siła pozytywna czy negatywna? / Deklarowana narodowość a asymilacja / Polska: trzy społeczności łemkowskie / Łemkowie – Rusini czy Ukraińcy? / Atrakcyjność polonizacji / Rozdział 29. Inne społeczności karpatoruskie po rewolucjach 1989 roku / Ukraina /Węgry / Rumunia / Jugosławia – Serbia i Chorwacja / Stany Zjednoczone / Kanada / Rozdział 30. Ruś Karpacka – kraina istniejąca czy wyimaginowana? / Ruś Karpacka: rzeczywistość czy idea? / Ruś Karpacka poza Rusią Karpacką / Wrogowie jako przyjaciele / Ruch kobiet i ludzi młodych / Edukacja a narodowa wiara w siebie / Literatura przedmiotu / 1. Publikacje encyklopedyczne i opracowania ogólne / 2. Od czasów prehistorycznych do XVI w. / 3. Wiek XVII i początek XVIII stulecia / 4. Epoka reform i rządy Habsburgów; od lat 70. XVIII wieku do 1847 r. / 5. Od rewolucji 1848 r. do końca I wojny światowej / 6. Okres międzywojenny (1918-1939) / 7. Kryzysy międzynarodowe i II wojna światowa (1939-1945) / 8. Epoka komunistyczna (1945-1989) / 9. Rewolucje 1989 r. oraz ich następstwa / Wykaz map / Wykaz tabel / Indeks osobowy / Indeks geograficzny
50 PROCENT ZYSKU PRZEZNACZAM NA DZIAŁALNOŚĆ EDYTORSKĄ.
POLECAMY KSIĄŻKI WYDAWNICTWA KRZYSZTOF BIELECKI ZAMOŚĆ
PROSIMY O TELEFONICZNĄ LUB MEJLOWĄ KONSULTACJĘ CENY WYSYŁKI, ZWŁASZCZA PRZY ZAMÓWIENIU WIĘKSZEJ ILOŚCI KSIĄŻEK.
tel. 697 346 771
MAIL: sklep@triozroztocza.pl
POSZUKUJEMY DLA KLIENTÓW KSIĄŻEK NISZOWYCH, TRUDNO DOSTĘPNYCH. PROSZĘ ŚMIAŁO DZWONIĆ I PYTAĆ, ZWŁASZCZA O TEMATYCE REGIONALNEJ (ZAMOŚĆ, ROZTOCZE, ZAMOJSZCZYZNA I SZERZEJ LUBELSZCZYZNA ORAZ PODKARPACIE) ORAZ O KRESACH, WSCHODZIE.
WSPÓŁPRACUJEMY BEZPOŚREDNIO Z WIELOMA WYDAWNICTWAMI, STĄD ATRAKCYJNE CENY.
WYDAWNICTWO TRIO Z ROZTOCZA KRZYSZTOF BIELECKI TAKŻE WYDAJE KSIĄŻKI WŁASNYM SUMPTEM. SPECJALIZUJEMY SIĘ W TEMATYCE DOTYCZĄCEJ NASZEGO REGIONU.
